نگهداری فرش به مدت طولانی | روش صحیح لوله کردن

نگهداری از فرش ها، به ویژه زمانی که فضایی برای پهن کردن آن ها نداریم یا قصد جابه جایی داریم، اهمیت زیادی دارد. اگر شما هم به فکر نگهداری فرش به مدت طولانی هستید، باید بدانید که رها کردن آن در گوشه ای از انبار بدون رعایت اصول مهم، می تواند صدمات جبران ناپذیری به بافت و رنگ آن بزند. برخی از افراد فکر می کنند لوله کردن ساده فرش کافی است، اما ریزه کاری های فراوانی وجود دارد که مانع از پوسیدگی و بید زدگی الیاف می شود. در این مقاله از سایت برادران مسلمی، قصد داریم به بررسی دقیق مراحل آماده سازی، روش های اصولی رول کردن، انتخاب کاور مناسب و شرایط مطلوب محیطی برای انبار کردن فرش ها بپردازیم.

نگهداری فرش به مدت طولانی چگونه ممکن است؟

حفاظت از فرش در بازه های زمانی زیاد، نیازمند ایجاد شرایطی است که الیاف بتواند کیفیت اولیه خود را حفظ کنند. برای این کار:

– اول از همه باید از تجمع هرگونه رطوبت و آلودگی در لایه های داخلی جلوگیری کرد؛ زیرا ماندگاری گرد و غبار در درازمدت باعث تضعیف تار و پود می شود.

– دوم اینکه هوا باید بتواند هر چند اندک در لایه های فرش جریان داشته باشد تا از ایجاد محیطی خفه و مستعد رشد قارچ پیشگیری شود.

– همچنین، جلوگیری از فشار نقطه ای و قرار ندادن وسایل سنگین روی فرش لوله شده، از دفرمه شدن و شکستگی آن جلوگیری می کند.

– مورد آخر اینکه با رعایت چیدمان درست در یک محیط خشک و تاریک، می توان عمر فرش را به صورت قابل توجهی افزایش داد و مانع از رنگ پریدگی یا پوسیدگی آن شد.

روش صحیح لوله کردن فرش

رول کردن اصولی، مهم ترین بخش برای پیشگیری از ایجاد چین و چروک و آسیب به ساختار فرش است. برای نگهداری فرش به مدت طولانی، مراحل زیر را با دقت انجام دهید:

1. پهن کردن کامل: فرش را روی سطحی صاف، تمیز و کاملا خشک باز کنید.
2. تمیزکاری نهایی: تمام سطح فرش را جارو بکشید تا هیچ غباری بین لایه ها حبس نشود.
3. تشخیص جهت خواب: دست خود را روی پرزها بکشید تا جهت خواب فرش را پیدا کنید؛ همیشه لوله کردن را از سمت خواب فرش شروع کنید.
4. شروع ملایم: لبه فرش را به آرامی برگردانید و بدون اینکه فشار بیش از حد وارد کنید، شروع به رول کردن نمایید.
5. حفظ قطر استوانه: سعی کنید قطر لوله فرش کمتر از 40 سانتی متر نشود؛ لوله های خیلی تنگ به لایه های زیرین فشار می آورند.
6. یکنواختی در حرکت: بهتر است دو نفر از دو طرف فرش اقدام به لوله کردن کنند تا رول فرش کج نشود و فشار در تمام عرض فرش یکسان پخش شود.
7. بستن نهایی: انتهای فرش را با یک طناب نرم یا نوار پارچه ای محکم کنید، اما مراقب باشید طناب آنقدر سفت نباشد که جای آن روی فرش بماند.

آماده سازی فرش پیش از انبار کردن

قبل از اینکه به فکر بسته بندی بیفتید، باید فرش را از نظر سلامت و نظافت کاملا بررسی کنید. هرگونه لکه  مواد غذایی یا پروتئینی می تواند به سرعت حشرات را به سمت خود بکشد. اگر فرش نیاز به شستشو دارد، حتما آن را به مراکز معتبر بسپارید و پس از بازگشت، مطمئن شوید که کوچک ترین رطوبتی در مغز فرش باقی نمانده است. ماندن رطوبت درون فرش لوله شده برای مدت طولانی، باعث ایجاد بوی ناخوشایند و رشد کپک های سیاه می شود که تار و پود را از بین می برند. بهتر است فرش را 24 تا 48 ساعت در فضایی که تهویه خوبی دارد پهن نگه دارید تا از خشک بودن کامل آن مطمئن شوید.

انتخاب کاور مناسب برای فرش های رول شده

استفاده از کاور، فرش را در برابر نفوذ حشرات و گرد و غبار محافظت می کند؛ اما هر پوششی برای این کار خوب نیست. کیسه های نایلونی و پلاستیکی به دلیل اینکه هوا را کاملا حبس می کنند، باعث عرق کردن فرش و ایجاد پوسیدگی می شوند. بهترین انتخاب، پارچه های نخی سفید، کاورهای کتانی یا پارچه های نمدی ضخیم هستند. این کاور ها اجازه می دهند الیاف فرش نفس بکشند و در عین حال مانع ورود گرد و خاک می شوند. اگر از پارچه استفاده می کنید، از سفید بودن آن مطمئن شوید تا در اثر نوسانات دما، رنگ پارچه به فرش سرایت نکند.

پیشگیری از بیدزدگی و آفات در محیط نگهداری از فرش

بید یکی از خطرناک ترین دشمنان فرش، به خصوص نوع دستباف و پشمی آن است که می تواند بخش های بزرگی از الیاف را نابود کند. برای جلوگیری از این مشکل، می توانید از قرص های نفتالین یا تنباکو لای فرش استفاده کنید. البته دقت داشته باشید که این مواد نباید تماس مستقیم با الیاف داشته باشند؛ بهتر است آن ها را داخل پارچه های توری نازک قرار داده و سپس بین لایه های فرش بگذارید. گزینه های گیاهی مانند چوب سدر، میخک یا اسطوخودوس خشک شده نیز راهکارهای خوبی برای دور نگه داشتن حشرات بدون استفاده از مواد شیمیایی تند هستند. دقت داشته باشید که بوی نفتالین به مرور زمان کم می شود و نیاز است هر چند ماه یک بار آن ها را تازه کنید.

بازرسی دوره ای و هوادهی به فرش های لوله شده

فرش نباید برای سال ها در یک حالت ثابت باقی بماند. بهتر است هر 3 تا 6 ماه یک بار، فرش را از کاور خارج کرده و باز کنید. این کار باعث می شود هوای تازه به تمام بخش های تار و پود برسد و از تجمع رطوبت در لایه های میانی جلوگیری شود. در این بازدیدها، تمام سطح فرش را برای پیدا کردن نشانه های احتمالی بیدزدگی، لکه های زرد ناشی از کپک یا پوسیدگی بررسی کنید. بعد از چند ساعت هوادهی در فضای آزاد و دور از نور مستقیم آفتاب، دوباره فرش را با دقت لوله کرده و به محل نگهداری بازگردانید.

نکات مهم نگهداری از فرش لوله شده

رعایت ریزه کاری های زیر کمک می کند تا فرشی که انبار کرده اید، مثل روز اول سالم بماند:

• عدم استفاده از نایلون معمولی: پلاستیک هوا را محبوس کرده و باعث پوسیدگی تدریجی الیاف می شود.
• جلوگیری از فشار سنگین: هیچ گاه وسایل خانه، چمدان یا اشیای تیز را روی فرش لوله شده قرار ندهید.
• تمیز کردن محیط: انبار باید عاری از هرگونه گرد و غبار باشد تا حشرات در آنجا لانه نکنند.
• استفاده از استوانه داخلی: برای فرش های خیلی ظریف، می توانید یک لوله مقوایی محکم در مرکز فرش قرار دهید تا از شکستن لبه ها جلوگیری شود.
• دوری از دیوارهای سرد: تماس با دیوارهایی که با محیط بیرون در ارتباط هستند، باعث انتقال نم به فرش می شود.
• بررسی ریشه ها: قبل از لوله کردن، ریشه ها را کاملا صاف و مرتب کنید تا زیر فشار کج نشوند یا نشکنند.
• استفاده از مواد ضد بید گیاهی: برای فرش های دارای رنگ طبیعی، مواد گیاهی نسبت به نفتالین آسیب کمتری به رنگ بندی می زنند.

خطرات ناشی از انبار کردن غیر اصولی

اگر اصول گفته شده رعایت نشود، فرش با تهدیدات جدی روبرو خواهد شد.

– رطوبت محبوس شده نه تنها باعث کپک می شود، بلکه بوی ناخوشایندی ایجاد می کند که به سختی از بین می رود.

– حشراتی مثل بید یا شپش فرش می توانند در عرض چند ماه، بخش بزرگی از گره ها را بخورند و ارزش فرش را به صفر برسانند.

– همچنین، اگر فرش تحت فشار زیاد یا در جهت غلط لوله شود، الیاف دچار شکستگی دائمی می شوند و پس از پهن کردن، جای تا یا چین و چروک ها روی آن باقی می ماند.

– نور خورشید و گرما نیز الیاف را خشک و شکننده کرده و شفافیت رنگ ها را از بین می برند.

جمع بندی

در این مقاله آموختیم که نگهداری فرش به مدت طولانی نیازمند دقت در نظافت، خشک سازی کامل و لوله کردن اصولی در جهت خواب پرزها است. استفاده از کاورهای پارچه ای به جای پلاستیک و قرار دادن فرش در مکانی خنک و دور از رطوبت، سلامت آن را حفظ می کند. با رعایت این نکات ساده، فرش های ارزشمند شما برای مدت های طولانی نیز درخشان و سالم باقی خواهد ماند. برای خرید فرش های جدید با کیفیت بالا مانند فرش های کلاسیک و فرش های فانتزی یا دریافت مشاوره بیشتر، می توانید به بخش محصولات در سایت برادران مسلمی مراجعه کنید.

سوالات متداول

آیا می توان فرش را برای انبار کردن تا زد؟

خیر، تا زدن باعث شکستن الیاف و ایجاد چین و چروک دائمی در بافت فرش می شود و بهتر است حتما آن را لوله کنید.

بهترین پوشش برای نگهداری از فرش در انبار چیست؟

پارچه های نخی سفید یا کاورهای کتانی بهترین انتخاب هستند؛ چون اجازه عبور هوا را می دهند و مانع کپک زدگی می شوند.

هر چند وقت یک بار باید فرش لوله شده را چک کرد؟

بهتر است هر 3 تا 6 ماه یک بار فرش را باز کرده، وضعیت سلامت آن را بررسی و اجازه دهید کمی هوا بخورد.